Les rythmes scolaires

"De burgemeester is er nog mee bezig", antwoordt de secretaresse van de burgemeester van het plaatsje Merinchal waar Manu naar de kleuterschool gaat. Ik spreek de altijd in het zwart geklede, uit de kluiten gewassen rechterhand van de burgermoeder op het schoolplein, aangezien haar zoontje in Manu's klasje zit. Al een paar weken geleden heb ik gevraagd of het mogelijk is dat de schoolbus voor Merinchal vanaf het nieuwe schooljaar ook mijn kinderen thuis kan ophalen. Merinchal is aanzienlijk dichterbij dan Auzances, waar Viggo al ruim twee jaar naar school gaat. Bestuurlijk gezien horen we bij Auzances, waardoor de schoolbus die naar deze plaats rijdt bij ons aan huis komt. Voor Merinchal is dit niet vanzelfsprekend.

Als ik de secretaresse een paar weken later opnieuw aanspreek en weer geen duidelijk antwoord krijg, vraag ik door en komt de aap uit de mouw. De burgemeestersverkiezingen staan voor de deur en Madame la mairesse wil graag aanblijven. Dit is een gevoelige kwestie en die tilt ze graag over de verkiezingen heen. Scholen in deze vergrijsde regio vechten om bestaansrecht: Hoe meer kinderen, hoe groter de budgetten en kleiner de kans dat een school moet sluiten. Ouders zijn vrij om zelf een school te kiezen. Het schoolbussysteem daarentegen volgt strict de bestuurlijke indeling. Dus ook al wonen we dichter bij Merinchal, alleen de schoolbus voor Auzances komt aan huis om de kinderen op te halen.

De beslissing om Viggo af te halen van de school in Auzances is een moeilijke. Twee jaar geleden, aan het begin van ons emigratieavontuur, heeft hij er een zware start gehad. Inmiddels is hij erg vertrouwd met de docenten en zijn klasgenoten. Hij wordt regelmatig uitgenodigd voor kinderfeestjes en zit met zijn beste vriendjes uit de klas op judo. Manu een overgang laten maken van Merinchal naar Auzances lijkt eenvoudiger. Maar er komt een complicerende factor bij, te weten La réforme des rythmes scolaires, de hervorming van het schoolritme. Dit voorjaar protesteren ouders en leerkrachten door heel Frankrijk, en ook in de Creuse, hevig tegen de hervorming van het schoolritme van het kleuter- en basisonderwijs.

 

ECOLE MORTE'!!!

 La grogne s'intensifie de jour en jour.

 Vendredi 11 avril 2014: journée départementale de mobilisation

 Pas d'enfants à l'école!!!

 

Iedere week kondigen de scholen nieuwe stakingen aan. Stakingen? Ja, stakingen. Die bestaan hier nog. Iedere keer denk ik: 'Help, ik heb afspraken, Rob werkt bij klanten, hoe lossen we dit op?' Meestal komt het goed, gaat de staking niet door of is de school, en zelfs de kantine, toch open. Weliswaar met een service minimum.

Momenteel gaan Franse kinderen vier dagen naar school en zijn ze op woensdag vrij. In het nieuwe schooljaar komt hier, ondanks enorme weerstand in de maatschappij, de woensdagochtend bij. Deze uren worden op de andere dagen in de middag gecompenseerd met buitenschoolse activiteiten. Het idee is dat de kinderen ‘s ochtends en aan het begin van de middag nog fris zijn en meer ontvankelijk voor het leerproces. Het aantal lesuren blijft maximaal 24.

Viggo wordt momenteel iedere ochtend om half 8 's ochtends opgehaald en 's middags om 5 uur draait de schoolbus ons terrein weer op. Lange dagen, maar goed te doen. De woensdag is er om uit te slapen, te spelen en naar clubjes te gaan. Maar wat als ze straks op woensdagochtend ook nog naar school moeten?

We komen er niet goed uit en vragen raad aan de voormalige burgemeester van ons dorp. Sinds de verkiezingen in maart is ze burgemeester-af. Ze is in het verleden directeur geweest van de kleuterschool in Auzances en juf op de kleuterschool in Merinchal en kent het onderwijs door en door. Ze begrijpt ons probleem en de moeilijke beslissing. Over het feit dat Manu in Merinchal op school is en niet in Auzances zegt ze: "Scholen krijgen een budget per kind. Maar als een kind niet in de betreffende secteur woont waar het naar school gaat, krijgen ze geen geld. Ze willen zo graag nieuwe kinderen dat ze desnoods zelf het schoolgeld ophoesten." Ze oppert covoiturage, of te wel om de beurt rijden met de andere ouders in en om het dorp van wie de kinderen ook naar Auzances gaan. Het lijkt ons een ingewikkelde oplossing met veel overleg waar we niet op zitten te wachten.

Ook praat ik met maître Alain, de gepassioneerde meester van Viggo's Grande Section. Hij vindt dat Viggo in Auzances moet blijven, omdat hij daar zijn draai zo goed gevonden heeft. Naar een andere school gaan, zal 'un vrai choc' voor hem zijn. Zodra ik het woord réforme in de mond neemt, houdt de kleuterschooldirecteur niet meer op met zich op te winden over dit helse nieuwe schoolritme. Ook hij begrijpt ons probleem, hoewel hij benadrukt dat de school in Auzances zich zo sterk verzet tegen het nieuwe systeem, dan de woensdagochtend les nog niet zeker is. Hij betwijfelt of het allemaal duidelijk zal zijn voor de zomervakantie. 'Niet duidelijk voor de zomervakantie?', vraag ik verschrikt. 'Non madame! Dit is la France! Wij gaan de strijd aan, we zijn révolutionnaire en strijden door tot het bittere end!' Althans, zo vat ik zijn woorden op. Hoe meer het onderwerp hem aan het hart gaat, hoe sneller maître Alain doorgaans praat, en hoe slechter ik hem nog kan volgen.

Soms gooi ik een balletje op bij Viggo. Hoe vindt hij het op school? En de schoolbus, vindt hij het dagelijkse retourtje niet te vermoeiend? Het antwoord is zonder uitzondering dat hij het erg naar zijn zin heeft op school en ook de schoolbus vindt hij leuk en niet te vermoeiend. Het lijkt hem bovendien helemààl gezellig als Manu hem straks in de bus zal vergezellen. Het ziet er vaak ook gezellig uit. Er wordt geklooid, gelachen, gespeeld, geslapen. Soms liggen de kleintjes vooraan half over elkaar heen in een diepe coma. Er worden voetbalplaatjes uitgewisseld, snoepjes, er wordt gehandeld, onderhandeld en geruild. '2 bonbon pour Candice jeudi' staat op een verfrommeld papiertje dat Viggo me bij aankomst laat zien. 'Twee snoepjes voor Candice donderdag'. Dit bijdehante meisje heeft voor Viggo een armbandje van gekleurde elastiekjes gemaakt en is best bereid er ook een voor petit frère Manu te maken, maar daar moet wel iets tegenover staan.

Op een ochtend sta ik weer aan de balie van het gemeentehuis in Merinchal. "De burgemeester is met de aanvraag voor de schoolbus bezig geweest", zegt de secretaresse monter en overhandigt me een stapeltje formulieren dat ik moet invullen. Ik bekijk de papieren, en de gedachte dat ik deze allemaal moet invullen, om vervolgens weken te wachten op een antwoord, stuit me tegen de borst. "Laat eigenlijk ook maar", antwoord ik. "Ik denk dat ik mijn beslissing genomen heb."

Lac de Vassivière

 

 

 

Project voormalige koeienstal (in de onderschuur) waar Rob zijn werkplaats gaat maken. We hebben hier de oude betonnen septic tank deels afgebroken en gedempt, alsmede de oude voeder- en drinkbakken in een te slechte staat waren om te kunnen behouden. Met de minipelle halen we in totaal zo'n 20 kuub zand en keien weg.

Leeg!

Aanleg drainage.

Storten van een afwateringsgoot bij de entree waar nieuwe entreedeuren komen.

De metalen draagconstructie van het gewelfde plafond en de steunpilaren worden gelakt met metaalverf.

Onderzeil en bewapening gelegd. Hier storten we binnenkort een betonvloer. Ook wordt de electra aangepast.

Omdat de gehuurde minipelle maar niet werd opgehaald, haalden we achter in de tuin ook nog wat zware keien en boomstammetjes weg.

 

Zoals keien aan de rand van de waterput.

 

Inderdaad, deze!

 

Fête des Pères!

 

Aardbeien uit eigen tuin.



Coupe d'été

Optreden van Manu's klasje in het kasteel in Merinchal.

Sinds kort woont Anne in ons dorp, zowaar een leeftijdgenootje van mij. Ze geeft leiding aan een professionele theatergroep in Straatsburg, Les Clandestines. Deze groep kwam een week naar ons dorp voor verschillende optredens. De dorpsbewoners die wilden, mochten meedoen aan dit straattheaterstuk; natuurlijk heb ik meegedaan. Voorafgaand aan de komst van de groep zijn we enkele keren bij elkaar gekomen om te oefenen en ons voor te bereiden. Heel erg leuk! 

Les Clandestines uit Straatsburg in actie in Lioux les Monges.

Maar deze weken worden toch wel grotendeels gedomineerd door...het WK! Liefst kijken we buiten, met lekker eten en in goed gezelschap.

Wereldreis naar Texel

Ontzettend fijn aan leven in de Creuse is de gemoedelijkheid. De mensen zijn erg relaxed, ze hebben tijd, zijn niet snel boos of geïrriteerd, morgen is er ook nog een dag, en echt waar: deze mentaliteit is fijn en went snel. Breng ik Manu te laat naar school en ben ik ook nog eens zijn schriftje vergeten? Geen probleem. De schoolbuschauffeur die een kwartier later komt omdat een aantal kinderen niet opgehaald hoeft te worden, maar niet belt om dit door te geven? Ik ben er aan gewend, en het maakt dat ik zelf ook niet meer om het minste geringste aan de telefoon hang. We wachten het rustig af en zien wel wat er gebeurt. Het maakt het leven een stuk relaxter.
Vandaag ervaarden we hoe we ons hier in afgelopen twee jaar hebben aangepast aan de manier van leven. We gingen, dachten we, de carte grise ophalen van onze in Nederland aangeschafte bus. Het is een nogal taai en bureaucratisch proces om voertuigen uit het buitenland in te voeren, en dat geldt helemaal voor deze bus met dubbele cabine, een afwijkende soort in Frankrijk. Tot onze verrassing verliep het tot nu toe allemaal vlekkeloos en kwamen we veel sneller dan verwacht aan alle noodzakelijke paperassen, waarna we tot onze grote vreugde ook nog hoorden dat we voor de slot etappe, het nieuwe kentekenbewijs, niet helemaal naar de Prefecture in Gueret (70 km) hoefden, maar dat de Peugeot garage in een dorpje 20 km verder dit felbegeerde papiertje ook afgeeft. Voor de zekerheid belde ik vanochtend, en de vriendelijke vrouw van de garageman bevestigde wat we gehoord hadden en zei dat we vanmiddag welkom waren. Eenmaal gearriveerd, bleek dat de garagiste alleen 'gewone' auto's mag invoeren, maar geen campers, busjes, tractoren, etc. Twee jaar geleden zouden we met een open mond van verbazing hebben gestaan, vol onbegrip waarom ons dat niet reeds door de telefoon verteld was. Nu dachten we: tant pis en haalden we onze schouders op.
In het licht van voorgaande was ik benieuwd hoe ik op dit moment Nederland zou ervaren. Na me twee jaar volledig te hebben gestort op het opbouwen van een nieuw leven op het Franse platteland, was het de hoogste tijd voor een vriendinnenweekend op Texel. Zonder man en kinderen, een lang weekend de tijd aan mezelf, bijkletsen met mijn vriendinnen, lekker eten en drinken, wandelen en fietsen en uitrusten met een wijntje aan zee. De weersvoorspelling zag er zeer gunstig uit en ondanks dat het me moeite kostte mijn bloedjes achter te laten, had ik enorm veel zin in dit reeds maanden geleden afgesproken uitje. Op een vrijdagochtend stapte ik reeds om half 8 's ochtends in de auto naar Clermont-Ferrand. Hier zou ik het vliegtuig naar Amsterdam nemen, waar vriendin me zou ophalen om vervolgens naar Den Helder te rijden voor de boot naar Nederland's grootste Waddeneiland. Nu ben ik de afgelopen twee jaar de Creuse best een aantal keren uit geweest en sowieso heb ik in mijn 'vorige leven' als vrijgezel veel verschillende plekken op de wereld bezocht, ook in m'n eentje. Waarom leek Texel nu dan het einde van de wereld?
Omdat ik voldoende tijd had, vermeed ik de tolweg naar Clermont, en koos ik voor de route door het centrum. Ik belandde in de ochtendspits, en merkte hoe ik dit drukke verkeer, de vele auto's en stoplichten, ontwend was geraakt. Dagelijks maak ik vele kilometers, maar er is hier in de verre omtrek geen stoplicht te bekennen waardoor je makkelijk een uur door kunt trekken zonder te hoeven stoppen. Het zweet brak me aan alle kanten uit en in pure paniek lapte ik allerlei verkeersregels aan m'n laars, reed ik door rood licht en sneed ik - onbedoeld natuurlijk - andere weggebruikers af. Ik was niet zo zeer opgelucht als wel verbaasd dat ik op tijd en zonder kleerscheuren de nieuwbouwwijk in reed, op loopafstand van het vliegveld, waar ik mijn auto gratis parkeerde en daarmee 35 euro parkeerkosten bespaarde. Onbestaanbaar in Nederland, want waar vind je op tweehonderd meter van Schiphol een gratis parkeerplek!
Inmiddels weer wat meer ontspannen liet ik de drukte van de stad van me afglijden en besloot heerlijk te genieten van mijn vrije weekend. Ik was al jaren niet meer op een vliegveld geweest en had voor vertrek de veiligheidsregels nog even doorgenomen. De limiet van 100 ml vloeibare stof per flesje bleek nog altijd te gelden. Geen probleem, aangezien ik uit mijn vorige leven als wereldreizigster nog vele kleine potjes en flesjes had met de noodzakelijke smeerseltjes. In hoeverre deze lang bewaarde reisproducten nog 'houdbaar' waren, zou ik op Texel vanzelf merken.
Het ging er gemoedelijk aan toe, op dit kleine streekvliegveld. Een vrijwel verlaten vertrekhal, slechts een paar dames achter een balie, die met de huidige gedigitaliseerde incheck weinig om handen lijken te hebben, een paar winkeltjes, een barretje. Een heerlijke kleinschaligheid. Bij de douanecontrole was alles in orde, alleen mocht mijn halve liter flesje water niet mee. Of nou ja, wel het flesje maar niet de inhoud. Op m'n vriendelijkst vroeg ik de douanier of ik het water weg mocht gooien, waarna hij zonder problemen naar de plantenbak iets verderop wees.
Op Schiphol aangekomen stelde vriendin voor meteen door te rijden naar Den Helder, en niet eerst nog naar Amsterdam te gaan. Amsterdam vind ik geweldig, ik heb er jaren gewoond, maar de overgang van Lioux les Monges naar Amsterdam vond ik niet verstandig. De overdosis aan verleidingen en verlokkingen zou me te veel kunnen worden; ik zou absoluut geen weerstand kunnen bieden met een cadastrofale afloop voor mijn portemonnee. Ook al loop ik in Frankrijk vaak in een oude spijkerbroek, een vaal Tshirt en op afgetrapte laarzen en ben ik meestal onopgemaakt, ik vind mode en kleding nog altijd best leuk. Je kunt het meisje wel uit de stad halen, maar de stad niet.....etcetera.
De overgang met Texel was precies goed! Veel natuur, veel schapen ook, een bekend plaatje in de Creuse, en dan natuurlijk nog de duinen (met een heel prettig klimpercentage) en natuurlijk de zee.....ja die had ik toch wel gemist. Het heerlijke weekend vloog voorbij en voor ik het wist stond ik alweer in de rij bij de douane op Schiphol. Met mijn halve litertje water. Wederom vergeten weg te spoelen. 'Dit is verboden, mevrouw', zei de beambte streng en hij keek me aan als ware ik een langgezocht crimineel. 'Wist u dat niet?' 'Eh ja, sorry, helemaal vergeten', stotterde ik. 'Mag ik het misschien snel even wegspoelen in die plantenbak?', zei ik, gehecht als ik ben aan mijn flesje vol herinneringen. 'Nee', schudde de meneer streng. 'Dat is nu te laat', en dropte mijn geliefde flesje rücksichtslos in de afvalbak.
'Vive la France', mompelde ik, en haastte me naar de juiste gate.

 

Texel is top!

 

 

Intussen in de Creuse....als moeder van huis is....patat met kip!

Eerste brocante met kindervoorstelling van het seizoen, in naburig dorpje Chard.

 

 

In Nederland gingen we naar de kinderschoenenwinkel om de voeten van de kinderen op te laten meten, hier doen we het zelf.

 

Aaahhh!!! Het Zalando mannetje! Alles bestellen we tegenwoordig op internet: van kinderkleding tot gereedschappen.

 

Moederdag!

Etentje met de buurtjes.

 

Op het menu: Langue de boeuf (koeientong). Jammie.

Een nestje jonge eekhoorntjes onder het dak van de schuur.

Verborgen schatten



                                    

 

De natuur laat weten dat het voorjaar is. We worden wakker van gigantische fluitconcerten van de vele vogels die ons domein rijk is, het gescharrel in de vogelhuisjes waar nestjes worden gebouwd voor het grut dat op komst is. De eekhoorntjes zijn drukker dan ooit en vliegen van links en rechts door de tuin op zoek naar voedsel en plekken om het op te slaan. Bloemen en planten ontluiken, en zelf trekken we onze laarzen aan, spitten de tuin om, ontdoen de aardbeienplanten van onkruid en denken na over de groenten die we willen planten en hoe deze te beschermen tegen rupsen, slakken en andere beestjes die we op deze plek liever niet hebben.

Ook Manu heeft het voorjaar in z'n bol. Bij de eerste zonnestralen in de ochtend gaan de kleren uit en loopt hij het liefst de hele dag poedeltjenaakt door de tuin; hij wordt zelfs boos als we weg moeten en hij zijn kleren weer aan moet. Hij prefereert te plassen in de vrije natuur, en opvallend zijn enkele plekken van het gazon waar het gras wel erg hard groeit.

Ook is de jaarlijkse toestroom begonnen van Nederlanders, Engelsen en Franse grote stedelingen die hun tweede huis op het platteland hebben afgestofd en voor de komende maanden hebben betrokken. Zoals onze directe buren uit Parijs, hij al een eind gevorderd in de tachtig en zij begin zestig. Marc wil alleen nog maar in de Creuse wonen en we verdenken hem ervan dat hij ook graag in de vrije natuur plast. De hele winter in Parijs heeft hij Françoise de oren van het hoofd gemopperd en gevraagd wanneer ze eindelijk naar de Creuse vertrekken. Om gek van te worden, al zal ze dat nooit hardop zeggen. Zij kan niet langer dan enkele weken in de Creuse vertoeven en rijdt dan 400 kilometer naar de Franse hoofdstad om een of twee weken cultuur te snuiven en haar familie en vrienden te zien. Een paar dagen geleden is het stel gearriveerd en nu zitten we samen met andere buurvrouw uit ons hameau op het zojuist in elkaar gefabriceerde plastic bankje in de tuin van Marc en Françoise om bij te kletsen. Maar veel tijd heb ik niet, zoals altijd. Er is altijd zoveel te doen. Mijn mailbox zal vast weer volgelopen zijn, we moeten nog aan de slag met de belastingaangifte, er ligt nog een was van een week en het huis moet schoongemaakt nadat we veel familiebezoek hebben gehad. De recent aangeschafte (werk)bus uit Nederland moet ingevoerd worden. Even een toelichting: Rob's installatiebedrijf begint serieuze vormen aan te nemen en hij miste een werkbus. Bovendien waren we wel weer toe aan een nieuwe bureaucratische uitdaging. Het is namelijk een bus met dubbele cabine (voor de kinderen), een nogal onbekend fenomeen in Frankrijk, en dus zullen er nog meer formulieren verzameld moeten worden bij de verschillende instanties om de bus ingevoerd te krijgen. Wordt vervolgd. Terug naar het To Do lijstje: Ik moet Viggo nog opgeven voor judoles en me verdiepen in het Franse schoolritme dat in het nieuwe schooljaar gaat veranderen. Bovendien, de kinderen hebben zojuist na twee weken voorjaarsvakantie hun eerste schooldag er weer op zitten en zijn moe. Op tijd eten dus, en op tijd naar bed. Buurvrouwen kijken naar mijn nerveuze gedraai op het bankje. "Ze moet weg natuurlijk, het is tenslotte al zes uur!", merken ze ironisch op. De buurvrouwen kennen dit, naar hun mening, bizarre eetschema van de Nederlanders. "L'estomac pleure" ("de maag huilt"), doet de ene buurvrouw er nog een schepje boven op.

Dezelfde ochtend heb ik een fietstocht gemaakt met mijn ouders, die enkele dagen op bezoek waren en zojuist met de camper weer vertrokken zijn. Ik meende een leuke route uitgestippeld te hebben, maar we fietsten door een gehuchtje waar we achterna gezeten werden door enkele gemeen uitziende, blaffende honden. Hoewel de deuren van de huizen open stonden, hebben we geen enkele eigenaar gezien om de honden terug te roepen. Vreemd en a-sociaal, vind ik. Een half uur later, hobbelend over keien in de bossen met pittige klimmetjes die ons soms dwingen af te stappen, kwamen we op een plek met slechts een statig huis en een natuurstenen schuur, en bleek de harde weg te stoppen. We zagen de eigenaar bij de schuur en vroegen hem hoe we verder moesten om weer op de route te komen. Hij wees naar een groenbegrast paadje, meer een wandelpad dan een fietspad, maar hij verzekerde ons dat het te doen was. We raakten aan de praat over de prachtige houten sculpturen die hij aan het maken was. "Het kan zo een museum in", merkten we op. "Kom maar binnen", zei hij en hield de schuurdeur voor ons open. We kwamen binnen in een  privé museum met prachtige houtsnijwerken en sculpturen, gelardeerd met diepzinnige Japanse Haiku gedichten.

Ik denk het regelmatig: in de Creuse ligt niks voor het oprapen, je moet voor alles en iedereen moeite doen. Maar hoe kleiner het aanbod is, hoe waardevoller de dingen zijn. Als je op avontuur gaat, en je openstelt, kom je vele verborgen schatten tegen.

Waarom is de glijbaan op deze wijze nou zoveel leuker om mee te spelen? Jongenslogica?

 



 

Paaseieren zoeken bij de buurtjes....

Paaseieren zoeken thuis....

Paaseieren schilderen....

 

En nog meer paaseieren in het dorp, met de bekende clown!

Rob's broer en schoonzus op visite, met een wel zeer ruime omweg onderweg naar de Alpen om te skieën.

Mijn zus, zwager en nichtjes kwamen ook langs, onderweg naar de Spaanse zon.

 

Het is schoolvakantie, dus al het schoolwerk is mee naar huis genomen en wordt kritisch bekeken door opa.

Opa leest voor in de camper.

Verborgen schat in de Creuse: een privé museum vol houten sculpturen.

Dagje uit in Parc Fenestre in La Bourboule (Puy de Dome). Met Manu in de Chenille sur Rails.

 

Chevaux galopants...

 

Toboggans géants...

Petit train...