De Creuse is reuze

vrijdag 7 juli 2017

Zomerrrrrvakantie!

Het waren vreemde tijden de afgelopen weken. Het lot leek ons niet goed gezind, de sterren stonden niet gunstig, we hadden het tij niet mee. Veel ging fout dan wel kapot. Zo gaat er iets mis met de bestelling van kostbaar elektra materiaal en zitten we uren aan de telefoon om te voorkomen dat we er zelf voor op moeten draaien. Andere materialen worden te laat geleverd waardoor planningen in de war worden geschopt. We zitten tijdelijk met slechts één auto en ieder (jong) gezin in de Creuse weet wat dit betekent. Waar in Nederland een auto in twee dagen wordt gerepareerd, mag je hier gerust op twee weken rekenen. Hele schema's (wie heeft wanneer de auto en waarvoor) komen er aan te pas om te zorgen dat we de belangrijkste afspraken nakomen. De laatste fietstraining van Viggo willen we niet voorbij laten gaan, dus doen we ons best hem op tijd af te zetten, maar dan hoor ik op de dag zelf op het schoolplein dat het fietsseizoen reeds afgelopen is. We zijn hier niet over geïnformeerd, en het lijkt deze weken alsof we overal zelf achteraan moeten. De kinderen slapen door de tropische temperaturen en lange avonden al weken niet voor half elf 's avonds en lopen op hun laatste tandvlees. Voor ons valt het niet mee minder hard te werken hoewel de hitte ons daar wel toe dwingt. We klagen in het Frans, in het Engels, maar het lekkerst klagen we nog altijd in het Nederlands. "Hier gaat ook veel kapot", zegt een Nederlander die in de buurt woont en die onze klaagzang rustig aanhoort. Hij heeft een logische verklaring. "We hebben gewoon veel spullen, dus dan gaat er ook veel kapot."
Er gebeuren gelukkig ook hele leuke dingen. Ik wandel (uit gebrek aan een auto) naar een naburig dorpje om een huis in te nemen voor de verkoop, en ontdek zo een nieuw wandelpad. De Franse eigenaresse is op mij geattendeerd door haar man, die een tijd geleden de auto midden op de weg stopte om een praatje te maken terwijl ik aan het wandelen was. De sympathieke Française is verheugd kennis te maken en staat er op - als het werk gedaan is - mij terug naar huis te brengen in haar ronkende Renaultje vol sigarettenpeuken en andere troep. Met pianoles hebben we ieder kwartaal een voorspeelavond met de andere pianisten, en dit keer hebben we gewerkt aan een quatre-mains project. Zodoende leer ik enkele vrouwen kennen en één ervan blijkt nog geen kilometer verderop te wonen. Een buurvrouw die (vermoed ik) jonger is dan ik en ook nog eens piano speelt! Een zeldzame soort en ik kan mijn lol niet op.
De jongens hebben een goede evaluatie gekregen van school en kunnen zonder problemen door naar de volgende klas. Voor Viggo alweer het een-na-laatste jaar op de basisschool. Vandaag is het de laatste schooldag en mogen ze de hele dag films kijken en tussen de middag gaan ze buiten barbecuen. In mijn verbeelding zie ik op het schoolplein een varken aan het spit, hoge rookwolken boven Auzances en juffen en meesters die zich aan lange tafels te goed doen aan rode wijn. De kinderen mogen zelfs snoepgoed meenemen naar school, en als ze thuiskomen begrijp ik dat de marsen en snickers op school voor het grijpen hebben gelegen. Ondenkbaar in Nederland, schat ik in.
Ook komt er heel mooi nieuws van de school: In het nieuwe schooljaar hoeven de kinderen maar vier dagen naar school in plaats van de huidige 4,5 dag, en zullen ze op woensdag vrij zijn. Dit systeem van vier dagen was er toen we hier vijf jaar geleden kwamen wonen, en beviel erg goed. Twee jaar geleden oordeelde men dat de schooldagen te lang waren, waardoor de kinderen continu vermoeid waren en hun 'disponibilité intellectuelle' afnam. Er kwam een nieuwe indeling van vier kortere dagen plus de woensdagochtend. Echter, de kinderen lijken alleen maar vermoeider en er gingen steeds meer stemmen op voor het oude systeem. Er werd een enquête uitgeschreven waarbij een zeer ruime meerderheid van de ouders voorstander bleek van vier dagen. Er zal in het nieuwe schookjaar alle tijd zijn voor clubjes en andere activiteiten op woensdag, daar waar de kinderen nu vaak op woensdagmiddag te moe zijn om nog aan activiteiten deel te nemen. Ik ben erg blij met dit nieuws, want het betekent een retourtje met de schoolbus minder voor de jongens, en meer tijd voor andere dingen. Natuurlijk heeft het ook tot gevolg dat ik op woensdagochtend geen werkafspraken kan maken, maar deze uren kan ik op andere momenten weer inhalen. Ik besef eens te meer in wat voor vrijheid we hier, als zelfstandig ondernemers, leven. Het is soms een gepuzzel, en het vraagt veel discipline en flexibiliteit, maar we hoeven niemand om toestemming te vragen en dat is toch een ongekende luxe.

Ook Manu is inmiddels in het rijke bezit van een zwemdiploma!

En dan heb je recht op een zwembad, zeker als het zo tropisch warm is!

Lasergamen in Le Coux in Auzances, met een leuke club mensen.

woensdag 31 mei 2017

De stemming in het dorp

De Franse buurvrouw vindt het pedagogisch van groot belang om onze negenjarige Viggo mee te nemen naar de Mairie, waar op de zondagavond van 7 mei na het sluiten van de stemlokalen in de tweede ronde van de Franse presidentsverkiezingen de stemmen worden geteld. Hoewel we zelf als Nederlanders geen stemrecht hebben, ben ik nieuwsgierig naar de stemming (letterlijk en figuurlijk) in het dorp, en besluit ik Viggo en buuf te vergezellen. We moeten er niet aan denken dat Marine le Pen 'onze' nieuwe president wordt, maar wat kun je nog verwachten in een wereld waar de Engelsen niet meer bij Europa willen horen, en waar een multimiljonair met vreemde ideeën één van de machtigste mannen ter wereld is geworden.
De Mairie, het 'kloppend hart' van de gemeente Lioux les Monges, is hooggelegen aan de rand van het dorp, en kijkt fier uit over ons pittoreske village fleuri, met goed onderhouden, natuurstenen woningen kriskras door elkaar heen, de zestiende eeuwse kerk, de mooie, met Europees geld aangelegde Jardin de la Curé, het weidse uitzicht over velden en bossen. Het is niet voor niks dat veel mensen in deze streek Lioux bestempelen als het mooiste dorpje in de Creuse. Ondanks de slechts vijftig vaste bewoners is er een actief verenigingsleven, waardoor de commune goed bekend is.
Het gemeentehuis, waar in lang vervlogen tijden ook de dorpsschool gevestigd was, bestaat uit twee ruimtes. Een krap kantoor dat bijna helemaal gevuld wordt met het bureau waar de secretaresse tijdens de drie dagdelen dat het kantoor geopend is haar werk doet, en daarnaast een grote, ietwat kale ruime met een lange tafel waar onder andere de conseil municipal vergadert. Hoog aan de muur hangt een foto van de zittende president François Hollande. Hij kijkt gelaten, alsof hij zijn werk al neergelegd heeft en zich berust in het feit dat hij volgens onderzoeken de minst populaire president van de afgelopen zestig jaar is. In de hoek, achter een gordijn, hebben de inwoners hun stem kunnen uitbrengen. Rond de klok van zeven druppelen de mensen binnen die de stemmen gaan tellen, alsmede enkele andere geïnteresseerden zoals de oud-wetenschapsjournaliste uit Parijs die met haar doorrookte stem verheugd constateert dat ook les étrangers uit het dorp zich betrokken voelen bij de Franse politiek. Ze pakt Viggo en mij stevig vast en we worden hartelijk begroet.
Aan het hoofd van de tafel zit de secretaresse, naast haar de burgermeester, gevolgd door een paar gemeenteraadsleden en andere vrijwilligers. De secretaresse haalt de op maat gesneden envelopjes één voor één uit de gesloten, doorzichtige bak, en geeft deze aan de burgervader, die ze vervolgens opent en de briefjes met 'Marcron' en 'Le Pen' er uit haalt. Dit lijkt een soepel proces, maar aangezien onze burgemeester volledig blind is, is het nogal een gefriemel en neemt iedere enveloppe wat tijd in beslag. Geduldig geven de omzittenden aanwijzigingen hoe de briefjes het beste uitgepakt kunnen worden. Vervolgens worden ze doorgegeven aan de volgende aan tafel, die de namen van de kandidaten hardop uitspreekt. Op lange, papieren overzichten wordt de stand bijgehouden. In totaal hebben 69 mensen zich ingeschreven om te stemmen. De vaste bewoners van het dorp en een aantal mensen met een vakantiehuisje die over zijn voor een lang weekend, aangezien het de volgende dag 8 mei is, bevrijdingsdag, in Frankrijk een nationale vrije dag. 56 mensen hebben de gang naar de stembus gemaakt: 32 stemmen voor Macron, 7 voor Le Pen, 13 'blanc' (zien beide kandidaten niet zitten) en 3 'nul' (een ongeldige stem). De uitslag wordt meteen doorgebeld naar de departementale hoofdstad Guéret. De burgemeester en zijn gevolg zal de stemmen naar het politiebureau brengen in Auzances, waar alle briefjes in de regio worden verzameld om ze vervolgens naar Guéret te brengen voor een natelling.
De sfeer is heel rustig, bijna gelaten, en het lijkt alsof ze hier nooit iets anders hebben gedaan. Er wordt nog wat nagepraat en gelachen en al snel druipt iedereen weer af, om op tijd voor de buis te zitten waar om acht uur de definitieve verkiezingsuitslag bekend gemaakt zal worden. "La démocratie fonctionne", meesmuilt de oud-journaliste waarna ze het steile pad naar beneden neemt, naar haar huis aan de andere kant van het dorp. Ik realiseer me hoe bijzonder het is dat al deze kleine Franse communes nog een eigen gemeentehuis en burgemeester hebben, en tegelijk hoe inefficiënt en kostbaar dit moet zijn. Het is de vraag hoe lang dit stand zal houden, met Macron als nieuwe president van Frankrijk. De 39-jarige sociaal-liberaal wil de Franse economie drastisch hervormen en flink snijden in het ambtelijk apparaat.
De dagen erna gaan we over op de orde van de dag en vragen hele andere zaken onze aandacht. Op school, tijdens Education Moral et Civique, gaat de juf van Viggo dieper in op de presidentsverkiezingen en de gevolgen voor de inrichting van de Franse samenleving. "Vandaag heeft Hollande zijn werk overgedragen aan Marcron", vertelt Viggo als hij uit school komt. "Hollande heeft hem alles verteld, en ook de code van de bombe atomique gegeven. Dus nu kan hij echt gaan beginnen." Enkele dagen later vraagt Viggo bezorgd of het klopt dat Macron wil dat de kinderen schooluniformen moeten dragen en hoe dat dan moet als het heel warm is. Ik krijg een enquête van school met de vraag of we voorstander zijn van het huidige schoolrooster (4,5 dag les) of dat we terug willen naar het oude systeem van vier (langere) dagen. Ook hoor ik geruchten dat Macron er voorstander van is dat de scholen ook op zaterdagochtend weer opengaan, net als lang geleden. Viggo nuanceert deze berichten: "Dat mag ieder dorpje zelf bepalen."
Wat de jongens ook hebben gehoord, is dat er nieuwe stakingen - grèves - komen omdat veel Fransen het niet eens zijn met de voorgenomen bezuinigingen. "Hé mama! Misschien komen er op school ook wel weer grèves!", zegt Viggo blij. De afgelopen stakingen, waarbij de kinderen soms thuis bleven en soms naar school gingen om daar de hele dag spelletjes te doen, zijn duidelijk goed bevallen. "Ja", valt zijn broertje hoopvol bij, "de nouvelles grèves!"
We wachten maar rustig af wat Macron allemaal voor ons in petto heeft. Snijden in het Franse ambtelijk apparaat kan ik alleen maar toejuichen, en dat Frankrijk niet eeuwig door kan gaan met potverteren, lijkt me ook redelijk. Macron staat positief tegenover Europa, hij wil een open Frankrijk waar immigranten en vluchtelingen welkom zijn. Hij wil de immer hoge werkeloosheid - 10% van de Franse beroepsbevolking zit werkeloos thuis - aanpakken, en is voorstander van modernisering en internationalisering van de economie. De Fransen die ik spreek en die ik feliciteer met hun nieuwe president halen gelaten hun schouders op. "Je m'en fous" ("het kan met niet schelen"), hoor ik vaak deze dagen. Het vertrouwen in de politiek heeft een absoluut dieptepunt bereikt, zo lijkt het, na alle schandalen en corruptiezaken die de afgelopen periode aan het licht kwamen.
Maar wij halen opgelucht adem. De mensen in het land waar wij wonen en werken, waar onze kinderen naar school gaan, hebben niet voor Marine le Pen gekozen. Na Brexit en Trump gelukkig niet nóg meer onaangename verrassingen. Of we over vijf jaar, bij nieuwe presidentsverkiezingen, weer door onze eigen burgemeester in onze eigen Mairie worden ontvangen, dat is de vraag.